Dış Ticaret ve Enformasyon Müdürlüğü'nün görevleri; ülke ekonomisini etkileyen ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşların faaliyetlerini, dış ticaret ile ilgili mevzuatı takip etmek, Oda üyelerini ilgilendiren mal ve hizmetler, ihraç ve ithale konu maddelerle ilgili araştırmalar yapmak, TIR taşımacılığı ve ATA Karnesi işlemlerini yürütmek, görev alanına giren hususlarda yayın, rapor, belge vs. hazırlamaktır.

Dış ticaret ve Enformasyon Müdürlüğü; Ankara Ticaret Odası'na kayıtlı ihracatçı firmaların ihracatla ilgili belgelerini tasdik etmekle görevlidir.

İhracat nedir, ihracatçı kime denir, ihracat şekilleri nelerdir, hangi ülkelere hangi belgeler düzenlenir? Bunlarla ilgili bilgileri yazımızda bulabilirsiniz.

İhracat; bir malın yabancı ülkelere döviz karşılığı yapılan satışıdır. Çeşitli aşamalara ve çok yönlü bir niteliğe sahiptir. Ürünün ihracata yönelik biçimde kaliteli ve uluslararası standartlara ve piyasa şartlarına uygun biçimde üretilmesinden, yurt dışında pazarlanması, reklam ve tanıtımının yapılması, dış satımının gerçekleştirilmesi, en uygun ambalaj ve nakliye biçiminin seçilmesi, ihracatçının ülkesindeki dış ticaret mevzuatını bilerek zamanında gerekli işlemleri tamamlaması ve ürünün istenilen yere zamanında teslimine kadar uzanan çesitli aşamalardan geçmektedir.

İhracatçı gerçek usulde vergi mükellefi olup, bulunduğu ildeki Ticaret ve Sanayi Odalarına kayıtlı ve diğer kanunlara göre ihracat yapmasına bir engel bulunmayan gerçek veya tüzel kişi, tacirdir. İhracat yapan firma ihracat yapacağı ülke için hazırlamış olduğu formu Odalardan temin ederek doldurur. Yurt dışına gidecek malzemenin faturasını da ekleyerek bir dilekçe ile ilgili Odaya başvurur ve gerekli incelemeden sonra belgeler tasdik edilir.

İhracatçı Birliklerinin kapsamına giren malları ihraç edecek alan firmaların, Birliklere üye olmaları gerekmektedir. Birlik üyelik belgesine sahip olmadan bu malların ihracı yapılamaz.

İHRACAT ŞEKİLLERİ

SERBEST İHRACAT
Müsaadeye veya kayda bağlı olmaksızın yapılan ihracata denilmektedir.

KAYDA BAĞLI İHRACAT
Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın hazırlamış olduğu liste kapsamındaki ihracatdır.

TRANTSİT TİCARET
Alış ve satış bedelleri arasında lehte fark bulunması kaydıyla mal bedelleri için transfer yapılarak veya yapılmaksızın gerçek veya tüzel kişiIerce satın alınan yabancı menşeli malların transit olarak veya doğrudan doğruya başka bir ülkeye satılmasıdır.

KONSİNYE İHRACAT
Kesin satışı daha sonra yapılmak üzere dış alıcılara, komisyonculara, şube ve temsilciliklerine mal gönderilmesi şeklinde yapıtan ihracat biçmidir.

KREDİLİ İHRACAT
İki ve çok taraflı kredi anlaşmalarl dışında kalmak kaydıyla, ihracat bedelinin Türk Parası Kıymetini Koruma Mevzuatında öngörülen süreleri aşacak şekilde yurda getirilmesine imkan tanıyan bir satış şeklidir.

GEÇİCİ İHRACAT
Geçici ihracatta ATA karnesi düzenlenir. Bu karne genelde yurt dışı fuar,sergi ve demostrasyon nedeniyle düzenlenir.
Yurt dışına gidecek malzemeler engeç bir yıl içinde yurda dönmeli, beraberinde karne Oda 'ya iade edilmektedir.
Karne verilirken istenen belgeler şunlardır:
Dilekçe,
Taahhütname,
Fatura,
Fatura miktarının %50 fazlası kadar kesin ve süresiz banka teminat mektubu, Oda harcı….

BEDELSİZ İHRACAT
Karşılığında yurda herhangi bir bedel getirilmeksizin yurtdışına mal gönderilmesine Bedelsiz İhracat denilmektedir. Değeri 10.000 $ aşmayanlann bedelsiz ihracat talepleri, doğrudan gümrüklere, değeri 10.000 $ 'dan fazla olanların bedelsiz ihraç talepleri (25.000 $ 'na kadar) İhracatçı Birliklerince sonuçlandırılır. 25.000 $ üzerindeki talepleri görüşleriyle birlikte Dış Ticaret Müsteşarlığına intikal ettirilir.

ÖZEL TAKAS, BAĞLl MUAMELE, OFF-SET VE KİRALAMA YOLUYLA YAPILACAK İHRACAT
Takas, bağlı muamele, off-set gibi ticaret şekiIleri "Karsılıklı Ticaret" olarak adlandırılan ve en genel anlamıyla kısmen de olsa ödemenin para yerine malla yapıdığı ticaret kapsamında yer almaktadır. Diğer bir değişle, ihraç edien malın tümüne veya bir bölümüne karşılık mal alınmaktadır. Bu ticaret şekilleri daha çok finansman zorluklarının yaşandığı ülkelere yönelik ihracatlarda gündeme gelebilmektedir.

İTHAL EDİLMİŞ MALLARIN İHRACI
İthalat rejimi çerçevesinde ithal edimiş veya yurt içinde serbest dolaşım durumunda bulunan yabancı menşeli yeni ve kullanılmış malların ihraci, İhracat Teşviklerinden Yararlanmamak kaydıyla serbesttir.

SINIR TİCARETİ
Sınır ticareti, öncelikle böIge ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla komşu ülkelerin sınır yörelerinde karşılıklı olarak yapılan ticari işlemlerdir.

İHRACAT YAPILACAK ÜLKELERE AİT ODACA VERiLECEK BELGELER ŞUNLARDIR

ATR DOLAŞIM BELGESİ
Avrupa Birliği ile Türkiye arasında protokol gereğince, ülkemizden Birliğe üye ülkelere ihrac edilen malların katma protokol hükümlerinde ve gerekli gümrük muhafiyetinden yararlanılması için tanzim edilen belge ATR Dolaşım Belgesi 'dir. Bu belge Birliğe üye ülkelere yapılan ihracat için düzenlenmektedir.

MENŞE ŞAHADETNAMESİ
Malın menşe ülkesini gösteren belgedir. Avrupa Birliği dişında kalan bazı ülkelerin (Türk Cumhuriyetleri, KKTC vs.) ve Ortadoğu ülkelerine Menşe Şahadetnamesi düzenlenmektedir. Özellikle Ortadoğu Ülkelerine yapılan ihracatta fatura tasdiki de yapılmaktadır. Odaca yapılan tasdikten sonra, Dışişleri Bakanlığı ve ilgili ithalatçı Ortadoğu ülkesinin Konsolosluğunca da onaylanır.

ÖZEL MENŞE ŞAHADETNAMESİ (FORM A) (CERTIFICATE OF ORIGIN)
Genel Preferanslar Sisteminin sağladığı tavizli gümrük oranlarından yararlanılması için preferans tanıyan ülkelere yapılacak ihracatta, FORM A adı altında Özel Menşe Şahadetnamesi düzenlenir. Bu belge; Rusya, Japonya, Kanada, Ukrayna, Kazakistan, Gürcistan, Özbekistan ve firmanin isteği ile A. B. D. gibi ülkeler için düzenlenmektedir.

Oda tarafından tasdik edilen belge, (özellikle Rusya için hazırlanmış olan) Dış Ticaret Müsteşarlığı AnIaşmaIar Genel Müdürlüğünce onaylanır.

EUR -1 DOLAŞIM SERTİFİKASI
Eur-1 Dolaşım Sertifikaları İsrail ve Norveç için düzenlenen belgedir.

ECO MENŞE ŞAHADETNAMESİ
Eco Menşe Şahadetnamesi, İran ve Pakistan 'a yapılan ihracat için düzenlenir. Ayrıca ihracatı yapılan malzemenin faturası da ilgili Oda tarafından tasdik edilir.

TIR SERVİSİ

AMAÇ:
Madde 1 : Bu talimat, Bakanlar Kurulunun 27.8.1984 tarih ve 8418457 sayılı kararı ile kabul edilen ve 16.1.1985 tarih ve 85/8993 sayılı kararı ile yürürlüğe giren "TIR Karneleri Himayesinde Uluslararası Eşya Taşımasına Dair Gümrük Sözleşmesi- Customs Convention On The International Transport Of Goods Under Cover Of TIR Carnets" ve bu Sözleşmenin 6. maddesi gereğince Bakanlar Kurulunun 3.5.1985 tarih ve 85/9449 sayılı kararı ile "Memleketimizde Kefil Teşekkül Olmak, TIR Karneleri Vermek" yetkileri tanınmış olan Türkiye Ticaret, Sanayi, Deniz Ticaret Odaları ve Ticaret Borsaları Birliği tarafından hazırlanmış olup, ilgililerin eylem ve işlemlerini kolaylaştırmak maksadını kapsar.

TANIMLAR:

Madde 2: Bu talimatta yer alan:
a-"Birlik" deyiminden; Türkiye Ticaret, Sanayi, Deniz Ticaret Odaları ve Ticaret Borsaları Birliği,
b-"TIR Komitesi" deyiminden; Birlik Yönetim Kurulu adına TIR Sistemi ile 119111 işlemleri yerine getirmekle yükümlü Komite,
c-"Oda" deyiminden; Birlik tarafından TIR işlemlerini yapma yetkisi verilen Ankara, İstanbul, İzmir, Kayseri, Konya Ticaret Odaları ile Mersin Ticaret ve Sanayi Odası,
d-"Tezkiye" deyiminden; TIR Komitesince firmanın TIR Sistemine kabulü
e-"Firma" deyiminden; Birlikce tezkiye edilerek, TIR Sistemi altında taşıma yapan nakliyeci firma, f-"Yetki Belgesi" deyiminden; Ulaştırma Bakanlığınca Uluslararası taşıma yapan firmalara verilen belge,
g-"Uygunluk Belgesi" deyiminden; TIR karnesi himayesinde yapılan taşımalarda kullanılacak araçların TIR Sözleşmesinde belirtilen teknik şartlara uygunluğunu gösteren ve gümrük başmüdürlüklerince verilen Karayolu Taşıtı Uygunluk Belgesi,
h-"Geçerlilik Süresi" deyiminden; TIR karnesi kapağının 1. satırına yazılan ve kullanılmak üzere hareket gümrüğüne ibraz edilebilecek en son tarih,
i-"İade Süresi" deyiminden, karnenin geçerlilik süresinin bitiminden sonraki 60 gün, anlaşılacaktır.